JAK SIĘ ŻEGNAĆ? O ZNAKU KRZYŻA I O KRZYŻYKU NA PIERSI

Dlaczego tak ważne jest żegnanie siebie znakiem krzyża?

(Tej pobożnej czynności Prawosławni nadają głębszy sens, nazywając przeżegnanie się takimi słowami: „осенять себя крестным знамением” – czyli czynić na sobie znak krzyża, osłaniać, ochraniać , udzielać błogosławieństwa, okrywać siebie znakiem krzyża.
– Czyniąc znak krzyża na sobie, chrześcijanin, po pierwsze przypomina, że wezwany on jest iść śladami Chrystusa, znosząc w Imię Chrystusa cierpienia i udręki za swoją wiarę; po drugie, wzmacnia się mocą Chrystusowego krzyża do walki ze złem w sobie i na świecie; i po trzecie, wyznaje, że oczekuje objawienia się Chwały Chrystusowej i Drugiego Przyjście Pana, które samo w sobie będzie poprzedzone zjawiskiem na Niebie Znaku Syna Człowieczego, zgodnie z Boskimi słowami Samego Pana (Mt 24:30): tym znakiem, zgodnie z jednomyślną opinią Ojców Cerkwi, będzie wspaniałe objawienie się Krzyża na Niebie.

Jak prawidłowo się żegnać?

(okrywać siebie znakiem Krzyża? – dod. A.L.)
– Zgodnie z obecnie przyjętą w Rosyjskiej Cerkwi Prawosławnej tradycją do wykonania krzyża (przeżegnania się) palce można składać na dwa sposoby:


1) Za pomocą trzech pierwszych palców – (kciuk, wskazujący i środkowy) prawej ręki składa się razem, a dwa ostatnie (serdeczny i mały) przyciska się do dłoni; żegna się trzema złożonymi palcami.


2) Za pomocą dwóch palców (tak żegnano się do XVII wieku) – dwa pierwsze palce (wskazujący i środkowy) są dociskane do siebie i wyciągnięte, lekko zginając środkowy palec, a pozostałe trzy (kciuk, serdeczny i mały palec) są złożone razem; żegna się wyciągniętymi dwoma palcami.

ZNAK KRZYŻA

         ZNAK KRZYŻA           NIEPRAWIDŁOWO              PRAWIDŁOWO

 

Żegnając się, złożone palce kładzie się najpierw na czoło – dla uświęcenia umysłu, następnie na brzuch (ros. живот – A.L.) – dla uświęcenia zmysłów wewnętrznych, a następnie na prawe i lewe ramię – dla uświęcenia sił cielesnych. Po opuszczeniu rak, wykonuje się pokłon. W ten sposób na sobie wykonuje się Krzyż Golgoty i oddaje Mu pokłon.
Na klatkę piersiową dolnego końca krzyża kłaść nie wolno, ponieważ w tym przypadku otrzymuje się krzyż odwrócony (satanistyczny – od A.L.) – którego dolny koniec jest krótszy od górnego. Znak Krzyża należy wykonywać ze zrozumieniem i modlitewnym wezwaniem Pana.
Nie można żegnać się pospiesznie, niedbale, bez dotykania palcami czoła, a tylko wykonując ręką ruch w kierunku ku niemu. „Przeklęty ten, kto wypełnia dzieło Pańskie niedbale” (Jer. 48:10).

O tych, którzy żegnają się całą dłonią (pięcioma palcami) lub kłaniają się przed ukończeniem wykonania znaku krzyża, albo machają ręką w powietrzu lub po klatce piersiowej, Jan Chryzostom powiedział tak: „Z tego niepohamowanego machania demony się radują”. Odwrotnie, znak krzyża, wykonany prawidłowo, bez pośpiechu, z wiarą i czcią, przeraża demony, uspakaja grzeszne namiętności i przyciąga Bożą Łaskę.

 

Na czym polega sens znaku krzyża?
– Nakładany na siebie lub przedstawiany na sobie ruchem ręki znak krzyża jest milczącym, ale otwartym wyznaniem wiary.
Złożone razem trzy pierwsze palce wyrażają wiarę w Boga Ojca, Boga Syna i Boga Ducha Świętego jako Jedyną w Istocie i Niepodzielną Trójcę, a dwa zgięte do dłoni palce oznaczają, że Syn Boży, po zejściu na Ziemię stał się Człowiekiem, będąc Bogiem, co oznacza dwie natury Jezusa Chrystusa – Boską i ludzką.

image009Znak Krzyża przypomina:
– O tym, że Syn Boży położył duszę Swoją na Krzyżu, aby odkupić rodzaj ludzki od grzechu i śmierci wiecznej, dlatego każdy powinien dążyć do tego, aby oddać duszę swoja za braci swoich. Innymi słowy, znak krzyża przypomina nam o nieskończonej Miłości Bożej do rodzaju ludzkiego i obowiązku miłości każdego człowieka do Boga i siebie nawzajem;
– Po drugie, o marności wszystkiego, co jest czasowe, zniszczalne i o wielkości dóbr, przygotowanych dla wierzących przez Miłość Ukrzyżowanego w Królestwie Niebieskim;
– Po trzecie, o jedności wszystkich Chrześcijan, odkupionych przez Krzyż;
– Po czwarte, o nieustannej wszechogarniającej obecności Pana i o Jego Wszechmocy;
– I po piąte, o niewątpliwym spełnieniu wszystkich obietnic Zbawiciela, zawartych w Ewangelii.

Jaką moc ma wykonany na sobie znak krzyża?
– Znak Krzyża daje duszy siłę i moc do odpędzania i zwyciężania zła i czynienia dobra. I to, oczywiście, w tym przypadku, jeśli znak krzyża wykonuje się z wiarą, czcią i uwagą.
Siła znaku krzyża jest niezwykle duża. W życiu świętych często spotykane są historie o tym, jak demoniczne czary rozpraszały się po przeżegnaniu. Dlatego ci, którzy się żegnają niedbale, pospiesznie i nieuważnie, po prostu cieszą demony.

Kiedy należy się żegnać?
– Znak krzyża symbolizuje wzywanie imienia Bożego i dlatego powinien on być zwykle wykonywany ze słowami: „W imię Ojca i Syna, i Ducha Świętego” lub jakimkolwiek innym początkiem modlitwy. Znak ten symbolizuje także chwałę Boga i wykonywany jest przy słowach: „Chwała Ojcu, i Synowi i Duchowi Świętemu” lub innym dowolnym wychwalaniu Boga i na zakończenie modlitwy.
A więc, żegnać siebie znakiem krzyża należy na początku modlitwy, podczas modlitwy, i po jej zakończeniu, a także podczas zbliżenia się do wszystkiego, co jest święte: przy wejściu do świątyni, przy całowaniu krzyża, ikon, świętych relikwii. Wierzący żegnają się przed rozpoczęciem każdej sprawy i po jej zakończeniu, przed jedzeniem i po jedzeniu, przed wyjściem z domu i przy wejściu do domu, w chwilach niebezpieczeństwa, w smutku, w radości i w wielu innych sytuacjach.
Znakiem krzyża uświęca się wszystkie Sakramenty Święte, znakiem tym uświęca się wszystkie rzeczy niezbędne do życia.

 

Co dać do poczytania osobom, które wątpią w moc znaku krzyża?
– W prawosławnych sklepach i cerkiewnych księgarniach dzisiaj nie jest trudno znaleźć wiele odpowiednich książek i broszur na ten temat.
Można zaproponować książkę „Komentarz Kanonu na Podwyższenie Szlachetnego i Życiodajnego Krzyża Pańskiego”, czyny Św. Kosmy, spisane przez Nikodema ze Świętej Góry. W tłumaczeniu z greckiego pod redakcją profesora I.N. Korsuńskiego.

 

Dlaczego należy nosić krzyżyk na ciele?
Prawosławni Chrześcijanie powinni koniecznie nosić krzyż, tak aby nie odstępować od dawnej tradycji chrześcijańskiej. Kiedy nad człowiekiem dokonywany jest Sakrament Chrztu, ręka kapłana nakłada krzyż i świecka ręka nie powinna starać go zdjąć.
Krzyż jest materialnym świadectwem przynależności człowieka do Cerkwi Chrystusowej. Jednocześnie jest on ostrą bronią w walce duchowej: „Nanieśmy znak dającego życie krzyża na swoich drzwiach, i na czole, i na piersiach, i na ustach, i na wszystkich członkach swoich, a uzbroimy się tą niezwyciężoną chrześcijańską bronią, zwyciężającą śmierć, nadzieją wiernych , światłem aż po krańce ziemi, bronią, otwierającą Raj, obalającą herezje, umocnieniem wiary, wielką skarbnicą i zbawczą chwałą Prawosławnych. Broń tę będziemy, Chrześcijanie, nosić ze sobą w każdym miejscu, zarówno w dzień jak i w nocy, o każdej porze i w każdym momencie. Bez tej broni nie rób nic; czy śpisz, czy wstajesz po śnie, czy pracujesz, jesz, pijesz, znajdujesz się w podróży, płyniesz na morzu, przekraczasz rzekę – upiększaj wszystkie członki swoje życiodajnym krzyżem, a nie przyjdzie do ciebie zło, i rana nie dosięgnie ciała twojego (Ps. 90:10)”. (Prepod. Jefrem (po.- Efraim) Siryn).

Sens noszenia na sobie krzyża wynika ze słów Apostoła Pawła: „…razem z Chrystusem zostałem przybity do krzyża” (Ga 2:19)

 

Jaki wybrać krzyżyk – złoty czy srebrny?
Nie ma znaczenia, z jakiego materiału wykonany jest krzyż – żadnych zasad o materiałach na krzyże nie ma. Oczywiście, stosowne są tutaj również metale szlachetne, ponieważ dla Chrześcijanina nie może być nic droższego od krzyża – stąd chęć ozdobienia go.
Ale najważniejsze jest to, aby nosić krzyż sensownie, z wiarą, nie zdejmując.
Czy można nosić krzyżyk niepoświęcony?
Można. Święty Jan Chryzostom pisze, ze demony omijają miejsce, gdzie po prostu dwie gałązki spadły z drzewa i ułożyły się w poprzek, na znak krzyża. Ale święcenie krzyżyków, noszonych na piersiach, jest przyjęte w Cerkwi.

Czy można nosić krzyżyk na łańcuszku?
– Zasadniczej różnicy między łańcuszkiem a tasiemką nie ma. Istotne jest, żeby krzyżyk mocno się trzymał.

Czy można nosić krzyżyk, który nosiła siostra, jeżeli kupiła nowy?
– Można. Krzyż – to świętość, symbol zbawienia i nieważne jest, kto go nosił.

 

Czy można na jednym łańcuszku nosić krzyżyk i znak zodiaku?
– Krzyżyk na piersi – znak przynależności do Cerkwi Chrystusowej, a znaki zodiaku, talizmany, amulety – to świadectwa przywiązania do różnych przesądów, więc nie można ich nosić w ogóle. „Nie wprzęgajcie się z niewierzącymi w jedno jarzmo. Cóż bowiem ma wspólnego sprawiedliwość z niesprawiedliwością? Albo cóż ma wspólnego światło z ciemnością? Albo jakaż jest wspólnota Chrystusa z Beliarem lub wierzącego z niewiernym? Co wreszcie łączy świątynię Boga z bożkami? Bo my jesteśmy świątynią Boga żywego – według tego, co mówi Bóg:
Zamieszkam z nimi i będę chodził wśród nich,
i będę ich Bogiem, a oni będą moim ludem”. (2 Кор. 6:14-16).

 

Czy konieczne jest zdejmowanie krzyżyka podczas kąpieli w łaźni?
– Krzyż towarzyszy człowiekowi przez całe życie. W razie konieczności można go zamienić. Na operację lub do łaźni można zawiesić na siebie poświęcony krzyżyk drewniany.
Człowiek, który zdejmuje z siebie krzyżyk lub po Chrzcie w ogóle go nie nosi, ma małą wiarę i cierpi na brak prawdziwej świadomości cerkiewnej. O niemoralnym człowieku na Rusi mówiono: „Na nim krzyża nie ma„. Czasami jedno spojrzenie na święty krzyż wystarcza, aby przejaśniła się mętna pamięć, a w duszy obudziło się umarłe sumienie.

 

Czy Prawosławni powinni czcić krzyż czteroramienny czy tylko ośmioramienny?
– Cerkiew Prawosławna jednakowo czci zarówno ośmioramienny jak i czteroramienny krzyż, jako narzędzie cierpień Chrystusa Zbawiciela. Kształt krzyża – to pytanie nie dogmatyczne, a historyczne i estetyczne.
To staroobrzędowcy (Prawosławni starego rytu, „starowiery” – od A.L.) twierdzą, że prawdziwym i ożywiającym (życiodajnym – A.L.) Krzyżem Chrystusa nazywa się tylko krzyż ośmioramienny, to jest krzyż, który składa się z drewna pionowego, drewna poprzecznego, podnóżka i deski z napisem. Natomiast krzyż czteroramienny nie jest prawdziwym Krzyżem Chrystusowym, a heretyckim, łacińskim.
Ale ta nauka staroobrzędowców zupełnie nie zgadza się z nauczaniem Ojców Cerkwi, którzy wyraźnie świadczą, że czteroramienny krzyż jest prawdziwym Krzyżem Chrystusowym. A więc, prepodobny Efrem (pol.-Efraim) Siryn nazywa krzyżem życiodajnym ten krzyż, który my zawieszamy na sobie, a więc czteroramienny. Niesprawiedliwie staroobrzędowcy twierdzą, że Chrystus został ukrzyżowany na krzyżu ośmioramiennym, ponieważ wiadomo, że deseczka z napisem „Jezus z Nazaretu, Król Żydowski” została dołożona przez Piłata po ukrzyżowaniu. A więc, Zbawiciel został ukrzyżowany na krzyżu sześcioramiennym.
Przeciwko opinii staroobrzędowców o krzyżu czteroramiennym świadczą zabytki rzeczowe. Na przykład, w Kijowsko-Pieczerskiej Ławrze przechowywany jest wykonany w bizantyjskim stylu miedziany krzyż prepodobnego Marka Pieszczernika (XI w.). Pod znakiem i wizerunkiem czteroramiennego krzyża sprawowane są wszystkie Sakramenty. Wielu kapłanów nosi na piersi krzyże nie ośmioramienne, a czteroramienne. Również sami staroobrzędowcy, gdy się modlą, zaznaczają na sobie krzyż czteroramienny.

Czcząc krzyż czteroramienny i ośmioramienny, Cerkiew Prawosławna czci nie dwa krzyże, a jeden Krzyż Pański, jak na przykład czcząc wizerunek Chrystusa Zbawiciela, przedstawionego na cały wzrost lub do pasa, czci Jednego Zbawiciela.
Każdy krzyż: czteroramienny, sześcioramienny lub ośmioramienny, wykonany z drewna, metalu lub innego materiału czczony jest nie ze względu na jego widok zewnętrzny lub materiał, ale czczony jest jako obraz i symbol Cierpień Chrystusa. „Ponieważ za każdym razem, gdzie będzie znak (Krzyża – dod. A.L.) tam będzie i On Sam”. (Święty Jan Damasceński).

                                       KRZYŻ KATOLICKI                    KRZYŻ PRAWOSŁAWNY

 

Jak odróżnić prawosławny krzyż od katolickiego?
– Zgodnie z tradycją Cerkwi prawosławny krzyż może być ośmioramienny i czteroramienny; katolicki – zazwyczaj czteroramienny z bardziej wydłużoną belką pionową, z przedstawieniem Ukrzyżowanego lub bez Niego. Różny też jest na nim i obraz Jezusa Chrystusa. Na katolickich krzyżach z krucyfiksem, ciało Jezusa Chrystusa przedstawia się jako ciężko zwisające i z nogami, przybitymi do krzyża jednym gwoździem. Na prawosławnych krzyżach stopy Chrystusa przybite są dwoma gwoździami, każda osobno. Na górze umieszcza się tabliczkę z napisem: Jezus z Nazaretu, Król Żydowski (ros. – Иисус Назарянин Царь Иудейский – A.L.). Na prawosławnym krucyfiksie dużymi literami słowiańskimi napisany jest napis: IНЦI, na katolickim łacińskie: INRI (Iesus Nazareus Rex Iudaorum) . Na odwrocie prawosławnych krzyżyków, noszonych na piersi, zgodnie z Tradycją wykonuje się napis: „ZBAW I CHROŃ” (ros. – «Спаси и сохрани»)(lub jest modlitwa/egzorcyzm Da woskresniet Boh-Niech powstanie Bóg…). Te zewnętrzne odróżniające formy krzyży prawosławnych i katolickich nie mają zasadniczych różnic, stanowią tylko odzwierciedlenia różnych tradycji religijnych.

OLYMPUS DIGITAL CAMERA

 

Czy można podnieść znaleziony na ulicy krzyżyk i co z nim robić?
– Znaleziony na ulicy krzyżyk należy obowiązkowo podnieść, ponieważ jest to świętość i nie powinna być ona deptana nogami. Znaleziony krzyżyk można odnieść do cerkwi lub poświęcić i nosić, jeżeli nie ma się własnego lub dać temu, kto będzie go nosił.

Źródło:
Как совершать крестное знамение
О КРЕСТНОМ ЗНАМЕНИИ И НАТЕЛЬНОМ КРЕСТЕ
http://www.newmartyros.ru/articles/kak-sovershat-krestnoe-znamenie.html

V_Sayapin-01_Staroveru-MMDM-DSC_0076
Dwie uwagi – dopowiedzenia do tematu o znaku Krzyża:

1. Z opracowania pt. „ROSYJSCY PROROCY (1). PELAGIA RIAZAŃSKA O ANTYCHRYŚCIE”
http://www.vselprav.org/library/pelageia.htm
http://wolna-polska.pl/wiadomosci/rosyjscy-prorocy-cz-i-pelagia-riazanska-o-antychryscie-2015-12

… SIŁA I ZNACZENIE ZNAKU KRZYŻA
Wiem o jednym takim zdarzeniu, kiedy niewidoma Pelagia zaczęła się żegnać i trochę nie dociągnęła ręki do stawu barkowego i trafiła na dołek przy obojczyku, to ja dobrze pamiętam, jaką ona miała skruchę! Mówiła, że większość duchowieństwa nie rozumie tego, za co też pójdą do piekła! Krzyż – jest symbolem zwycięstwa nad diabłem! I nie tylko…
Błogosławiona Pelagia mówiła, że przy odpowiednim złożeniu palców (czyli żegnając się trzema złożonymi pierwszymi palcami – A.L.), wychodzi z nich ogień! I kiedy my robimy na sobie znak Krzyża, Święty Ogień płonie, uświęca i oczyszcza nasze ciało. Krew, dostarczana przez serce przechodzi przez ognisty krzyż i dlatego oczyszcza ciało z wszelkiego złego i strasznego – wszystko się spala! Dlatego im częściej robimy znak Krzyża – mówiła Pelagia – tym czystsza jest krew, tym wznioślejszy umysł i tym bliżej jesteśmy Boga, tym szybciej nasza modlitwa dochodzi do Pana. W tym jest znaczenie Krzyża! Ale, niestety, wielu nie wie …

2. ZNAK KRZYŻA ZABIJA ZARAZKI I ZMIENIA WŁAŚCIWOŚCI WODY I POTRAW
http://www.rusfront.ru/812-krestnoe-znamenie.html
https://bractvospasa.wordpress.com/2016/01/27/znak-krzyza-zabija-zarazki-i-zmienia-wlasciwosci-wody-i-potraw/

 

 

Tłumaczył Andrzej Leszczyński
7.3.2016 r.

Advertisements
Categories: ETYKA CERKIEWNA, MODLITWY PRAWOSŁAWNE, POUCZENIA ŚWIĘTYCH OJCÓW, PRAWOSŁAWIE, STRONA GŁÓWNA | 1 komentarz

Zobacz wpisy

One thought on “JAK SIĘ ŻEGNAĆ? O ZNAKU KRZYŻA I O KRZYŻYKU NA PIERSI

  1. Dziękuję za przybliżenie mi tych tradycji i różnic. Nie znałem ich i teraz z większą czcią będę wykonywał znak Krzyża

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Log Out / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Log Out / Zmień )

Facebook photo

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Log Out / Zmień )

Google+ photo

Komentujesz korzystając z konta Google+. Log Out / Zmień )

Connecting to %s

Blog na WordPress.com.

%d blogerów lubi to: